Transmenu powered by JoomlArt.com - Mambo Joomla Professional Templates Club

TÜRKİYE DAMIZLIK ÜRETİMİ STRATEJİSİ

M. Kaymakçı1 T. Taşkın¹ S Mutaf2, S. Kumlu3, S. Yalçın¹, N. Koşum¹,

M. Koyuncu4, C. Ün5, A. Önenç6, O. Karaca7 

Özet: Türkiye’de şimdiye değin izlenen genetik ıslah programlarıyla, damızlık gereksinmesinin yeterli düzeyde karşılanamadığı açıktır. Konuya salt teknik yetersizlik açısından da bakmak yanıltıcıdır. Böyle yaklaşıldığı için de çözüm önerileri istenildiği şekilde başarıya ulaşamamıştır. Çözüm, Türkiye’nin yaşamakta olduğu ekonomi-politiği dikkate alınarak, öncelikle Türkiye Tarımsal Araştırma Alanı içinde irdelenmelidir. Bu bağlamda, genetik ıslah stratejileri de Türkiye’nin gereksinmelerine uygun bir şekilde planlanmalıdır. Anılan planlamada, Zootekni Bilimi’nin özellikleri ve gıda egemenliği konusu dikkate alınmalı, düşük endüstriyel girdiye dayalı sürdürülebilir hayvansal üretim, organik hayvancılık ve permakültür ile dev işletmeler yerine, küçük ve orta ölçekli işletmelerin yapısal özelliklerine uyumlu Ar-Ge etkinlikleri yeğlenmelidir. Böylesi bir planlama, yüksek düzeylerde işsizliğin yaşandığı Türkiye’de, kırsal nüfusun bulunduğu alanda istihdam edilmesi açısından da önemlidir. Burada bir noktaya da değinmekte yarar vardır; Türkiye’ye uygun genetik ıslah çalışmaları, Ulusal Tarım Politikaları ile gerçekleştirilebilir. İç pazarın adil olmayan dış ticaretten korunması, ülkenin ve çiftçilerin genetik, toprak ve su gibi kaynaklar üzerindeki haklarının tekelci şirketlere karşı sağlanabilmesi gibi uygulamalar, ulusal tarım politikaları bağlamında söz konusu olabilir. Bu uygulamalar gerçekleştirilmediği takdirde, bırakınız gıda egemenliğinin sağlanmasını, genetik ıslah çalışmalarında da başarıya ulaşmak söz konusu olmadığı gibi, gelinen noktayı da korumak olası değildir. Bu doğrultuda verilebilecek çok sayıda örnek vardır. Örneğin, 2008 yılında, Türkiye’ye gümrük yolu ve kaçak yolla süt tozu, buzağı maması (aslında süt tozu), tereyağı girişi olmuş, bunun sonucu çiğ süt fiyatları düşmüştür. Süt sığırı yetiştiricilerinin kimileri bu nedenle iflas etmiş, ellerindeki inekleri kasaba göndermek zorunda kalmışlardır.

Diğer yandan, ulusal politikalara uygun genetik ıslah çalışmaları için, TKB’na bağlı araştırma kurumları, üniversiteler ve yetiştirici birlikleri arasında ortak amaca yönelik eşgüdümün kurulması da zorunludur. Şimdiki durumda, genetik ıslah çalışmalarında eşgüdüm oldukça sınırlıdır ve genellikle kişisel girişimler düzeyindedir. Eşgüdümün getireceği birlikteliğin gerçekleştirmesi için de yasal bir düzenlemeye gereksinim vardır. Anılan birliktelik, öncelikle üreticilerin verimliliğini artıracaktır. Ancak bu birliktelik, üreticiler kadar araştırma kurumları ve üniversitelere de canlılık getirecek, onları hedef kitleler ile bütünleştirecek ve yabancılaşmadan kurtaracaktır. Birlikteliğin oluşturulması amacıyla, araştırıcıları, çiftçi örgütlerini, yayımcıları ve diğer sivil toplum örgütlerini bir araya getirecek bir tarım kurulu oluşturulabilir.

Anahtar sözcükler: Damızlık üretimi, sığır ıslahı, koyun ıslahı, keçi ıslahı, tavuk ıslahı

                                      Tam metin indir

2 Prof. Dr. Akdeniz Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, ( E ), Antalya

3 Prof. Dr. Akdeniz Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Antalya

4 Doç. Dr. Uludağ Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bursa